İslâm Şehri
Takdim - Altınoluk
ALLAH TEALA BUYURUYOR Kİ : "Bir Şehri yok etmek istediğimiz zaman,şımarık varlıklılarına yola gelmelerini emrederiz, ama onlar yoldan çıkarlar.Artık o şehir yok olmayı hakeder.Biz de onu yerle bir ederiz."(İsra-16) Aziz okuyucu, Bu defa size, değişik bir sayı sunuyoruz......
Sayı: 101, Sayfa: 001
Şehir ve İnsan - Ahmet Taşgetiren
Bu yazıyı yazmadan önce Ahmet Hamdi Tanpınar' ın Beş Şehir' ini bir kere daha okudum. Elimizden gün gün uçup giden bir medeniyete ağlamak istiyorsanız, ya da İslam şehirlerinin vefasız evlatlar elinde yağma edilişine dövünmek istiyorsanız tam vaktidir. İçinizde yeni bir dünya özlemi, tahassürü uyansın istiyorsanız gene o kitabın şe.....
Sayı: 101, Sayfa: 003
Şehir ve Mescid - Prof. Dr. İsmail Lütfi Çakan
Temel Müessese "İslâm şehrinde ne olmazsa olmaz?"diye bir soru sorulacak olsa, her halde verilecek cevap MESCİD olacaktır.Zira insanın dünyasını inançları kurar, imkanları şekillendirir. Çevredeki yapılanmanın farklılaşması, temelde inanç farklılığından kaynaklanır. Şehir siluetleri, orada yaşayanların in.....
Sayı: 101, Sayfa: 005
Şehirleşme Üzerine - Prof. Dr. Orhan Türkdoğan
İnsanlığın tarihi gelişi üzerinde en dikkat çekici konu şüphesiz şehirleşme surecidir.Şehirleşme ve onun boyutlarıyla alakalı ilmi tasnif de yine en sistematik bir tarzda İbn Haldun'da görüyoruz. Bir tarih felsefecisi, bir sosyolog olarak İbn Haldun Mukaddime adlı eserinde köy-şehir farklılaşmasını günümüzde de orjinalitesini korumak .....
Sayı: 101, Sayfa: 007
Bir Şehrin Kısa Hikâyesi Kûfe - İsmail Seyidoğlu
BİR ŞEHRİN KISA HİKAYESİ(*) Hicretin 17. yılı. Büyük sahabî Sa'd b. Ebi Vakkas komutasındaki Müslüman mücahidler, Kadisiyye savaşı sonrasında kendilerine ordugah olacak bir yer peşindeydi. Bir-iki yer denendi. Ancak askerleri sivrisinekler rahatsız etmekteydi. Sa'd durumu halife Hz. Ömer'e bildirdi.....
Sayı: 101, Sayfa: 008
Mimar Turgut Cansever ile İslâm şehri, İstanbul ve Çarpık Şehirleşme Üzerine... "Şeytanla Bir Arada Yaşamak" - Altınoluk Röportaj
ALTINOLUK: Efendim, bir kaç yüzyıldır yaşadığımız batılılaşma serüveni sonucu kendi kültür ve medeniyet mirasımızdan gittikçe uzaklaşan bir süreç yaşadık. Şehirciliğimiz de bu süreçten en çok etkilenenler arasında. Bize Osmanlı'nın şehircilik anlayışı hakkında bilgi verir misiniz? CANSEVER: Efendim Osmanl.....
Sayı: 101, Sayfa: 009
"Kentlerin Kurtuluşu İçin İnançlı Kadrolar Gerekli" - İsmail Öksüzler
İslâm şehri deyince akla ilk gelen şey tabiatıyla İslâm Nizamı olacaktır.Bu nizamda ise devlet zengindir, halk da muhtaç olmaktan kurtarılmıştır. Zengin bir ülkede günümüzde yaşanan gecekondu rezaleti olmayacaktır.Kul hakkına ve devletin hakkına son derece dikkat eden halk şehrin nizamını bozmayacak düzenli ve imarlı yapılaşmaya katkıd.....
Sayı: 101, Sayfa: 010
Solgun Bir Gül Oluyor Dokununca - Mustafa Kutlu
İstanbul'a gelişimin üzerinden yirmi iki yıl geçti. Bir taşralı olarak yerleştiğim bu şehri geçen zaman içinde tanımaya çabaladım. İstanbul kendini kolay ele veren bir şehir değildi ve zor oldu bu iş. Zor, çünkü "İstanbul kimliği" artık çok derinlerde bulunuyor. Elmasın parıltısını yakalamanız için madenin üzerini kaplayan kalın .....
Sayı: 101, Sayfa: 013
M.Ü İlahiyat Fakültesi İslâm Medeniyeti Tarihi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Cahid Baltacı ile... "İslâm Şehrine İslâm Kültürü Biçim Verir" - Altınoluk Röportaj
- Bir İslâm tarihi ve medeniyeti öğretim üyesi olarak bize bir İslâm şehrinin ana unsurlarını açıklayabilir misiniz? - Efendim, İslâm şehri deyince bu şehri diğer şehirlerden ayrı olduğunu siz sualinizle belirlediniz. Gerçekten de İslâm şehrinin diğer şehirlerden belirgin özellikleri var mıdır? Evvela şehir, insanları.....
Sayı: 101, Sayfa: 014
Meram Belediye Başkanı Veysel Candan: "Şehir Yerleşim Planlarında İnancın Etkinliği" - Veysel Candan
En kutsal varlık olarak yaratılan insanın, şüphesiz yaşadığı mekanlarında temiz, güzel ve sağlıklı olması gerektiğine inanıyoruz.Bugün birçok konuda olduğu gibi, şehir planlarımız ve yapılan yapılarımızda Batı'nın etkisini görmek mümkündür. Bu etki güzeli sezip, seçip almak yerine körü körüne bir taklittir. Halbuki planları.....
Sayı: 101, Sayfa: 015
Medine Günleri - Prof. Dr. İsmail Lütfi Çakan
Sünnet'in beşiği "Medine Fethedildi Kur'an ile." (l) "Medine günleri", Bu sebeple Yesrib'in yükseliş demidir, Medine'ye, Bakın işte bir Mescid..Mescidu'n-Nebî..Çevresinde mü'min kardeşler seli...Mihrabında insanların en güzeli...Damında o mutlu Habeşli........
Sayı: 101, Sayfa: 016
Medeniyetin Beşiği Şehir - Prof. Dr. Ramazan Özey
İnsanoğlu yeryüzünde hayatını devam ettirmek için gerekli ihtiyaçlarını karşılamak, çalışmak, dinlenmek ve uyumak için kendisini barınak yapmış ve yerleşmenin ilk nüvesini teşkil eden meskeni inşa etmiştir. Daha sonra, söz konusu bu mesken, insanın ihtiyaçlarına göre şekillenmiştir. İslâm'ın İlk Dönemlerinde Şehir .....
Sayı: 101, Sayfa: 017
Bağdat - Doç. Dr. İsmail Yiğit
Büyük edib Cahiz (öl. 255/869)'in, "sanki bir kalıba dökülüp kalıptan çıkarılmışçasına güzel'' dediği ve gördüğü şehirlerin en güzeli olarak tanıttığı Bağdat(1), asırlar boyu, Cennetu'l-arz (Yeryüzü Cenneti), Medinetü's-selam, Daru's-selam, Kubbetü'l-İslâm, Gurretü l-bilad (beldelerin yüz akı, gözdesi) ve Daru'l-hilafe.....
Sayı: 101, Sayfa: 019
Konya Büyükşehir Belediye Başkanı Halil Ürün'ün Görüşleri... "Şehir İnsanı Tutuyor" - Halil Ürün
Günümüz şehirlerinin insanlarımıza psikolojik, inanç ve diğer alanlarda (sosyal, kültürel, vs) sağlıklı bir yapı sunduklarını söylemek mümkün değildir. Bu sağlıksız yapılaşmada kente göçün önemli rolü olduğu herkesçe bilinmektedir. Ülke ve bölge ölçeğindeki bu nüfus hareketleri istenilen şekilde yönlendirilememektedir. P.....
Sayı: 101, Sayfa: 020
Karye - Doç. Dr. Fahreddin Yıldız
Kur'an, insanlara bildirmek istediği gerçekleri, kendine özgü bir üslupla dile getirir. Hayatın tüm alanlarını kapsayıcı söylemiyle insanı aydınlatır. Onun gücü, anlamının her zaman geçerli ve canlı olmasında yatar. Kur'an, medeniyet oluşturan toplumları ve onların yerleşim birimlerini ifadeye koymak için, iki önemli kavram kul.....
Sayı: 101, Sayfa: 021
Hoş Gör - M. Ali Eşmeli
Cennette iken arza inen Âdem'i hoş gör! Bin hikmeti var bilmediğin âlemi hoş gör! Solmuş görüversen de gülistanı serâpa,Buğzetme sakın, toprağa bak, lâlemi hoş gör! Ey gökyüzünün göz yaşı, sensin yere rahmet. Hakk'ın sana lutfettiği her mâtemi hoş gör! Hoş gör ki gönül, mevsimi geldikte eser.....
Sayı: 101, Sayfa: 022
Eksen Sözler Söyleme Tutkusu - İdris Arpat
Allah Teâlâ gökten yere söz indirmiştir. İnsanlığa, Müslümanlığa doğru ne kadar gelişme varsa hepsini sözün eseri saymak mümkündür. Gören gözlere, duyan kulaklara sahip olanlar için yerler gökler hep sözdür. "Gökler bir çağrı, yerler bir çağrıdır." "Söz insanın kendini ortaya koyuşudur. " Söz, bir bakı.....
Sayı: 101, Sayfa: 023
"Nenni Muhammed'im Nenni - Prof. Dr. M. Yaşar Kandemir
Güzel yurdumun fazîletli kızları, yavrularım, Peygamber Efendimiz üzerine söylenmiş güzel ninnilerle uyutmalı, ciğerparelerinin, körpe gönlünde Peygamber sevgisi tıpkı bir filizin boy atışı gibi kendiliğinden yeşermelidir. Bazı eğitimciler, öğrenmenin doğumdan önce başladığını ileri sürdüklerine göre, kundaktaki bir yavrunun eğ.....
Sayı: 101, Sayfa: 024
Enes İbnî Mâlik -radıyallahu anh- - Mustafa Eriş
Enes ibni Malik radıyallahu anh bir hicret hediyesidir. Sevgili Peygamberimiz Medine'ye teşrif ettiklerinde, kendilerine hizmet etmesi için annesi tarafından getirilerek Efendimize hediye edilen bir genç. Henüz 9-10 yaşlarında iken Allah Rasülü' nün terbiyesiyle yetişen, büyüyen bir bahtiyar."Rasülullah'ın hizmetçisi" lakabıyla.....
Sayı: 101, Sayfa: 026
Temizlik - M. Sâmi Ramazanoğlu
Hadis-i Şerifte şöyle buyruluyor: "Sahalarınızı (bulunduğunuz ve barındığınız yerlerin içini dışını, arkasını, önünü, avlusunu, sokağını) temiz tutun; zira sahaların en kokmuşu. Yahudilerin sahalarıdır. (Taberani) Müslümanlığın en kısa tarifi temizliktir. Temizlik de beden, kalp, ahlak, dil, ev, mağaza, dükkan, el.....
Sayı: 101, Sayfa: 027
Abdülkadir Cezâiri - Sâdık Dânâ
İslam mücahidlerinden. İsmi Abdülkadir bin Muhyiddin'dir. Şeriflerden olup, nesebi Hazreti Hasan bin Ali'ye dayanır. 1807 senesinde Receb ayının yirmi üçüncü günü Cezayir'in Maasker vilayetinin Kaytana köyünde doğdu. 1883 (H. 1300) senesi Receb ayının on dokuzunda Dımışk'ın (Şam'ın) Demir köyünde vefat etti. Şam'da Sal.....
Sayı: 101, Sayfa: 028
Hacı Kemal Hoca Efendi - Halim Çakır
Ölüm güzel şey, budur perde ardından haber, Hiç güzel olmasaydı ölür müydü Peygamber? N.F. KISAKÜREK Her doğan büyüyor, mukadder ömrünce yaşıyor, her yaşayan da ilahi kudretin iktizasınca ebedi aleme göçüyor. Baki olan Allah (c.c.) Teala'dır. İman erlerinden Hacı Kemal Efendi 01 Temmuz 1992 Çarşamba .....
Sayı: 101, Sayfa: 031
Zâhiri ve Bâtınî Fıkıh - Prof. Dr. Hasan Kâmil Yılmaz
Bilmek, anlamak ve kavramak anlamına gelen fıkıh kelimesi, İslam'ın ilk devirlerinde genel olarak "mutlak ilim" anlamında kullanılmıştır. Çünkü henüz İslami ilimler bağımsız hale gelmemişti. Nitekim İmam-ı Azam fıkhı, kişinin nefsinin lehinde ve aleyhinde olan şeyleri bilmesi şeklinde tanımlamakta ve Fıkh-ı Ekber tabiriyle akaid.....
Sayı: 101, Sayfa: 032
İçimden Bir Kervan Geçti - Sacid Türker
İbrahim çağrısı kösler vurunca, Sır dolu denkleri yola dizdiler. Bu sefer hakîkat rüya değildir, Şehirler anası kapılarına. Aşığın ayağı üzengidedir, Uzun gecelerde nur koştururlar, Arafat, zamanın durduğu yerdir; Kuşlar kanat çırpar dualarına. İnsanı Allah'tan uzağa k.....
Sayı: 101, Sayfa: 033
Bu Akşam Hindistan'da - Osman Nûri Topbaş
Hazreti Süleyman (a.s.)'ın sarayına bir kuşluk vakti saf bir adam telaşla girer. Nöbetçilere, hayatî bir mes'ele için Hz. Süleyman (a.s.)'la görüşeceğini söyler ve hemen huzura alınır. Hz. Süleyman (a.s.), benzi sararmış, korkudan titreyen adama sorar: - "Hayrola ne var? Neden böyle korku içindesin? Derdi.....
Sayı: 101, Sayfa: 034
Söyle - Emel Okyar
Sen eyYanı başımda alev alev tutuşanDudakları yangınKirpikleri kömür insan SöyleTutunsam yalazına duygularınınKavrulur muyum? SöyleKapılsam şöyle bir yalnızlığınaSavrulur muyum? SöyleAvunsam senliğinde senciliğiminYorulur muyum? SöyleBir girsem dolansa.....
Sayı: 101, Sayfa: 036
Raslantı - Orhan Dağlı
Bazı günler aklıma eser hiç bilmediğim bir yerde hiç bilmediğim sokakların derinliklerine dalar yürürüm.Sokak beni nereye götürürse oraya giderim. Yine böyle bir gündü, Çengelköy'de çamur içindeki arka sokaklardan birinde yürüyordum. İşte ona orada rastladım. Denize yakın bir yerde ahşap yorgun ama geçmişin bütün azameti ile di.....
Sayı: 101, Sayfa: 036
Ne Söylerler Ne Bir Haber Verirler - Yunus Emre
Yalancı dünyaya konup göçenler, Ne söylerler , ne bir haber verirler.Üzerinde türlü otlar bitenler,Ne söylerler, ne bir haber verirler. Kiminin başında biter ağaçlar,Kiminin başında sararır otlar.Kimi ma'sum ,kimi güzel yiğitler,Ne söylerler ,Ne bir haber verirler.  Toprağa gark olmuş nazik te.....
Sayı: 101, Sayfa: 037
Kurtuluş - A.Sırrı Arvas
KURTULUŞ Som elmastan hırkalar, bulup üstüme giysem Kurtaramaz ki beni süslü püslü elbisem...   SON NEFES Son nefeste iken insan, geçmiş kısa bir masal,O an amelden başka yoktur tutunacak dal   .....
Sayı: 101, Sayfa: 037
Azeri Şair Mehmet Arslan ile Nat-ı Şerif Üzerine... "O İki Gecede O (s.a)'nun Şahsiyeti Bütünleştim" - Altınoluk Röportaj
Mehmet ARSLAN, Azerbaycan televizyonunda imanın ışığında adlı dini programın yapımcısı ve sunucusu Ekran Efir Gazetesinin Genel Yayın Müdürü. Mehmet Arslan Diyanet işleri başkanlığının Türk Dünyası çapında Kutlu doğum haftası sebebiyle düzenlediği Nat-ı Şerif yarışmasında 350 nin üzerinde eser arasında birinci oldu. Biz kendisiyle 18 Nisan.....
Sayı: 101, Sayfa: 038
Ahmed Taşgetiren'in İran Notları... Din Adamı Ağırlıklı Bir Yönetim - Ahmet Taşgetiren
İran'ı görmek istiyordum. "İslam devrimi" yapılan bir ülkede geçen sürede neler gerçekleştirilmişti? Aradan 15 yıl geçmişti. Bu süre az sayılmazdı. Ekonomide, hukukta, eğitimde, siyasal yapılanmada, devlet düzeninde, din-devlet ilişkisinde, sosyal hayatta hangi merhaleler katedilmişti? İletişim araçlarının konumu neydi? .....
Sayı: 101, Sayfa: 043
Ayın Notları - Altınoluk
ÖNCE KAFALAR SİVİLLEŞMELİ Türkiye, bilmem kaçıncı anayasa değişikliği için seferber. Yalnız bunun bundan öncekilerden farkı, "sivil anayasa" hüviyetinde olması... Bir bakıma siviller, kendi başlarına verdikleri bir kararla anayasayı değiştirecekler. Değişikliğin kapsamı, siviller 'yeni anayasa" yapmak noktasında konsensus sağl.....
Sayı: 101, Sayfa: 049